توصیف نور در کلام امام باقر (ع)؛ (قسمت سوّم)


همان نور خداي متعال که از حيثيت وحدت در کثرت به امام عليه السلام نسبت داده مي‌شود، در دل مؤمنان چنان روشن و آشکار است که خورشيد در جهان طبيعت و به ويژه در کره زمين چنان روشن آشکار نيست. براي توضيح اين فراز از حديث شريف بيان نکاتي چند بسي سودمند خواهد بود:
1- فهم بسياري از معارف الهي جز از طريق تمثيل ممکن نيست، زيرا اولاً، بسياري از معارف الهي که در دسترس فهم و عقل و دل ما انسان‌هاي معمول و متعارف قرار دارد نه يک بار و چند بار بلکه هزاران بار تنزل يافته است تا از مقام بي‌حدي به حوزه فهم و عقل و دل محدود بشري رسيده است. کريمه «إن من شئ إلاّ عندنا خزائنه و ما ننزّله إلاّ بقدر معلوم» مطلق است و شامل همه انواع موجودات مي‌شود و چون مراتب هستي يا آسمان‌ها و عوالم فراتر و فروتر از آن متعدد است و نه تنها هر يک از عوالم نامتناهي است بلکه برتري هر يک از عوالم بر ديگري نيز نامتناهي است و هر يک از عوالم نامتناهي فروتر نسبت به مرتبه فراتر از خود در قالب تمثيل همانند نسبت حلقه انگشتر به بياباني گسترده است.

ادامه مطلب...

توصیف نور در کلام امام باقر (ع)؛ (قسمت دوّم)

خاندان پيامبر عليهم‌السلام نور خدا هستند. براي توضيح اين فراز برخي نکات را يادآوري مي‌کنم:

1- همه موجودات يا نور خداي متعال هستند و يا برخوردار از نور او. چيزي وجود ندارد که در عين حال که وجود دارد نور نداشته باشد و يا نورش برگرفته از منبع ديگري باشد، چون دلايل توحيد هرگونه کثرت مستقل را نفي مي‌کند و همه کثرات را شؤون او مي‌داند. چنان‌که همه چيز از او نازل شده است و همه چيز هم به او بازمي‌گردد. نه چيزي از غير او نازل شده است و نه چيزي اصلاً نازل نشده است، چنان‌که نه چيزي به غير او باز مي‌گردد و نه اصلاً باز نمي‌گردد. همه هم نازل شده‌اند و هم از او نازل شده‌اند؛ همه هم باز مي‌گردند و هم به او باز مي‌گردند.

ادامه مطلب...